Na życzenie klientów wytwarzamy kosmetyki naturalne i ekologiczne. Myśląc „kosmetyki naturalne” zazwyczaj instynktownie powiemy, że nie powinny zawierać one składników syntetycznych, być w biodegradowalnym opakowaniu, bazować na naturalnych, ekologicznych składnikach, najlepiej pochodzenia roślinnego.

Co na to prawo kosmetyczne? Jakie wymogi powinien spełniać kosmetyk naturalny? Czym jest „kosmetyk naturalny”, jaka jest jego definicja? Co można napisać na opakowaniu takiego kosmetyku? Jakie możemy umieścić symbole?

Oznakowanie kosmetyków naturalnych

Instytucją, która zajmuje się w Polsce certyfikacją kosmetyków naturalnych jest Polskie Centrum Badań i Certyfikacji.

PCBC S.A. należy do wielu prestiżowych organizacji międzynarodowych, np. IQNet, IECEE, EUEB, ECN, CCA.

PCBC S.A. posiada status jednostki notyfikowanej o numerze 1434, nadanym przez Komisję Europejską w zakresie 9 dyrektyw nowego podejścia oraz rozporządzenia nr 305/2011 jak również akredytacje PCA w zakresie swojego działania.

PCBC S.A. jest jedyną jednostką właściwą ds. oznakowania ekologicznego UE (EU Ecolabel) w Polsce, notyfikowaną w Komisji Europejskiej.

Znaki nadawane są odpłatnie, po spełnieniu szeregu wymagań dla kosmetyku naturalnego. Kosmetyki poddane certyfikacji otrzymują gwarancję jakości spełnienia rygorystycznych wymagań zawartych w określonych standardach krajowych, unijnych oraz międzynarodowych. To wiarygodne potwierdzenie przez niezależną jednostkę, że certyfikowane kosmetyki wykazują dobre wyniki jakościowe i środowiskowe. Polskie Centrum Badań i Certyfikacji może nadać kosmetykowi dwa znaki.

Pierwszym z nich jest wspomniany już znak EU Ecolabel.

ECOLABEL

EU Ecolabel to oficjalne, europejskie wyróżnienie, przyznawane wyrobom przyjaznym dla środowiska, spełniającym wysokie standardy jakościowe i zdrowotne.

Na rynku można znaleźć wiele wyrobów opartych na standardach ekologicznych i trudno jest ocenić, któremu oznakowaniu ekologicznemu można zaufać.
Pewnym wyborem jest oznakowanie ekologiczne EU Ecolabel. To oficjalne, funkcjonujące od dawna, europejskie wyróżnienie, które jest przyznawane wyrobom przyjaznym dla środowiska, spełniającym wysokie standardy jakościowe i zdrowotne.
Podstawę do przyznawania oznakowania stanowią kryteria ekologiczne, publikowane jako decyzje Komisji Wspólnot Europejskich. Kryteria te są opracowywane i uzgadniane przez naukowców, przy udziale przedstawicieli wszystkich zainteresowanych stron, takich jak upoważnione jednostki właściwe w każdym z państw członkowskich Unii Europejskiej oraz Islandii, Norwegii i Liechtensteinie. Swój głos w pracach Komisji mają również producenci, wytwórcy, importerzy, usługodawcy, sprzedawcy hurtowi i detaliczni oraz organizacje ekologiczne i konsumenckie.

Podstawą przyznawania oznakowania EU Ecolabel jest rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 66/2010z dnia 25 listopada 2009 r. w sprawie oznakowania ekologicznego dla poszczególnych grup wyrobów.

W celu przyznania oznakowania ekologicznego EU Ecolabel, wyroby i usługi muszą być zgodne z wymaganiami ekologicznymi ustanowionymi przez interesariuszy i ocenione przez niezależnych ekspertów.
Najważniejsze w systemie oznakowania ekologicznego EU Ecolabel jest podejście oparte na cyklu życia. Wszystkie produkty i usługi oznakowane etykietą EU Ecolabel zostały zaprojektowane w taki sposób, aby ich główne oddziaływanie na środowisko było ograniczone do minimum przez cały cykl życia.
Dotyczy to każdego etapu cyklu życia produktu, od wydobycia surowców po produkcję, pakowanie i transport, aż do sposobu wykorzystania i utylizacji.
Etykieta gwarantuje, że najlepsze decyzje dla środowiska są podejmowane na każdym etapie cyklu życia produktów, przy jednoczesnym zapewnieniu ich wysokiej jakości i wartości dodanej.
Kiedy widzisz logo EU Ecolabel oznacza to mniej odpadów, mniej zanieczyszczeń, a w konsekwencji lepsze, bezpieczniejsze produkty dla naszej planety.
EU Ecolabel zapewnia łatwy wybór ekologicznych produktów na rynku. Gwarantuje, że wyrób:
•    należy do najbardziej przyjaznych środowisku,
•    przeszedł ocenę przez niezależną jednostkę i spełnia rygorystyczne wymagania środowiskowe i zdrowotne,
•    jest polecany przez organizacje konsumenckie i środowiskowe,
•    jest uznany w całej Europie.

W rozporządzeniu znajdujemy szczegóły dotyczące kosztów certyfikacji produktu.

Opłata za rozpatrzenie wniosku

Jednostka właściwa, w której złożono wniosek, pobiera opłatę zgodną z rzeczywistymi kosztami administracyjnymi rozpatrzenia wniosku. Opłata ta nie może wynosić mniej niż 200 EUR i nie może być wyższa niż 1 200 EUR.

W przypadku małych i średnich przedsiębiorstw (1) oraz podmiotów gospodarczych z krajów rozwijających się maksymalna opłata za rozpatrzenie wniosku nie może być wyższa niż 600 EUR.

W przypadku mikroprzedsiębiorstw maksymalna opłata za rozpatrzenie wniosku wynosi 350 EUR (1).

Opłatę za rozpatrzenie wniosku obniża się o 20 % w przypadku wnioskodawców zarejestrowanych we wspólnotowym systemie ekozarządzania i audytu (EMAS) lub posiadających certyfikat ISO 14001. Zniżka ta może być przyznana pod warunkiem, że wnioskodawca wyraźnie zobowiąże się w swojej polityce środowiskowej do zapewnienia pełnej zgodności swoich produktów opatrzonych oznakowaniem ekologicznym z kryteriami oznakowania ekologicznego UE przez cały okres obowiązywania umowy, a zobowiązanie to zostanie należycie wpisane na listę szczegółowych celów środowiskowych. Wnioskodawcy posiadający certyfikat ISO 14001 wykazują raz w roku, że realizują to zobowiązanie. Wnioskodawcy zarejestrowani w EMAS przekazują kopię swojej corocznej zweryfikowanej deklaracji środowiskowej.

Opłata roczna

Jednostka właściwa może wymagać od każdego wnioskodawcy, któremu przyznano oznakowanie ekologiczne UE, aby wnosił roczną opłatę w wysokości do 1 500 EUR za używanie oznakowania.

W przypadku małych i średnich przedsiębiorstw oraz podmiotów gospodarczych z krajów rozwijających się maksymalna opłata roczna nie może być wyższa niż 750 EUR.

W przypadku mikroprzedsiębiorstw maksymalna opłata roczna wynosi 350 EUR.

Opłata roczna obejmuje okres rozpoczynający się w dniu przyznania wnioskodawcy oznakowania ekologicznego UE.

Ważną informacją jest fakt, iż wśród grupy kosmetyków, jedynie jedna grupa produktów może ubiegać się o certyfikację ecolabel, są to „produkty kosmetyczne spłukiwane”. Te zaś opisane są w decyzji (DECYZJA KOMISJI z dnia 9 grudnia 2014 r. ustalająca ekologiczne kryteria przyznawania oznakowania ekologicznego UE produktom kosmetycznym spłukiwanym)

 jako:

„Do grupy produktów „produkty kosmetyczne spłukiwane” zalicza się każdą spłukiwaną substancję lub mieszaninę objętą zakresem rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1223/2009 (3), przeznaczoną do kontaktu z naskórkiem lub owłosieniem, stosowaną wyłącznie lub głównie w celu utrzymywania ich w czystości (mydła toaletowe, preparaty pod prysznic, szampony), poprawy stanu włosów (odżywki do włosów) lub smarowania włosów służącego ułatwieniu ich golenia i ochrony naskórka podczas golenia (produkty do golenia).

Do grupy produktów „produkty kosmetyczne spłukiwane” należą produkty przeznaczone zarówno do użytku prywatnego, jak i zawodowego.

Przedmiotowa grupa produktów nie obejmuje produktów, które są sprzedawane specjalnie do wykorzystania jako środki dezynfekcyjne lub antybakteryjne. Można do niej zaliczyć szampony przeciwłupieżowe.”

Certyfikowany kosmetyk naturalny EKO

 

Znak ekologiczny EKO „CERTYFIKOWANY KOSMETYK NATURALNY” to zastrzeżony na rzecz PCBC S.A. znak, który mogą otrzymać naturalne kosmetyki w drodze dobrowolnej certyfikacji, nie powodujące (w odniesieniu do wcześniej ustalonego akceptowanego poziomu) negatywnych skutków dla środowiska oraz spełniające ustalone kryteria dotyczące ochrony zdrowia, środowiska i efektywnego wykorzystania zasobów naturalnych w trakcie całego cyklu życia wyrobu.

„CERTYFIKOWANY KOSMETYK NATURALNY” oznacza każdą substancję lub mieszaninę zawierającą składniki pochodzące z produkcji ekologicznej lub z nią związanej, przeznaczoną do kontaktu z zewnętrznymi częściami ciała ludzkiego lub z zębami oraz błonami śluzowymi jamy ustnej, którego wyłącznym lub głównym celem jest utrzymywanie ich w czystości, perfumowanie, zmiana ich wyglądu, ochrona, utrzymywanie w dobrej kondycji lub korygowanie zapachu ciała.

Znak ekologiczny EKO „CERTYFIKOWANY KOSMETYK NATURALNY” umieszczony na kosmetyku to gwarancja wysokiej jakości środowiskowej certyfikowanego wyrobu, potwierdzenie przez niezależną jednostkę naturalnego pochodzenia składników, łatwość identyfikacji wyrobu, skuteczne narzędzie marketingowe, a także efektywny i prosty sposób informowania klientów i dostawców o działaniach prowadzonych w trosce o środowisko. Wprowadzenie produkcji przyjaznej środowisku może umożliwić producentowi przygotowanie się do wdrożenia dalszych wymagań zdrowotnych i środowiskowych.

O znak ten ubiegać się może każdy kosmetyk do pielęgnacji ciała.

Wymagane dokumenty

  1. Wniosek o dokonanie certyfikacji, który powinien być złożony w 2 egzemplarzach (FBS-01);
  2. Informacje o różnicach między zgłoszonymi typami, jeżeli wniosek dotyczy więcej niż jednego typu;
  3. Sprawozdanie(a) z badań wyrobu wykonanych przez akredytowane i/lub uznawane przez PCBC S.A. laboratoria;
  4. Deklaracje wnioskodawcy/producenta/dostawców;
  5. Projekt etykiety oznakowania;
  6. Próbkę opakowania produktu, na którym ma zostać umieszczone oznakowanie (w stosownych przypadkach);
  7. Skład surowcowy z podaniem norm na surowce, półprodukty;
  8. Krótki opis procesu technologicznego.

Wniosek o dokonanie certyfikacji.

 

O certyfikację naturalności produktu kosmetycznego można ubiegać się także poza Polską.

Opiszemy wymagania na przykładzie ICADA.

Certyfikowane kosmetyki ICADA

ICADA jest europejską organizacją usług i związkiem Lobby dla MŚP (małych i średnich przedsiębiorstw) w dziedzinie

  • kosmetyki przygotowawczej
  • kosmetyki aparatowej
  • naturalnych środków piorących i środków czystości
  • suplementów diety i artykułów spożywczych

Aby uzyskać certyfikat ICADA dla kosmetyków naturalnych, muszą być spełnione następujące standardy:

Substancje naturalne są stosowane jako naturalne, lub pozyskiwane  w procesach fizycznych . Tutaj wyróżniamy cztery źródła:

  1. Surowce roślinne. Muszą one jak tylko to możliwe zawierać certyfikowane, ekologiczne surowce wyjściowe z kontrolowanych upraw ekologicznych i są regulowane poprzez pozytywną listę. Tylko w wyjątkowych przypadkach  przy minimalnej dostępności  surowca organicznego wolno zastosować inne surowce pochodzące z  certyfikowanych dzikich zbiorów oraz jeśli to nie jest możliwe – surowce z nieekologicznych upraw.
  2. Surowce pochodzenia zwierzęcego. Zastosowanie substancji, które są tradycyjnie otrzymywane  z żywych zwierząt jak mleko, miód lub jedwab jest dozwolone. Użycie surowców pochodzących z martwych zwierząt  jak  olej norki, zwierzęce tłuszcze,  czy tłuszcz ze świstaka są niedozwolone. Surowce, które nie były wykorzystywane przed 01.01.1998 w przemyśle kosmetycznym mogą być stosowane tylko wtedy, gdy nie były testowane na zwierzętach.
  3. Surowce kosmetyczne produkowane biotechnicznie. Ponieważ mikroorganizmy stanowią nierozerwalną część natury i występują w roślinach i zwierzętach, ich produkty przemiany materii są dozwolone jako stała część kosmetyków organicznych i naturalnych. Zabronione jest zastosowanie natomiast wszelkie manipulacje genetyczne GMO.
  4. Surowce mineralne i nieorganiczne. Minerały w każdym stanie są częścią natury i są tym samym dozwolone. Nieorganiczne sole, kwasy i zasady, takie jak chlorek sodu lub siarczan magnezu, powstające w procesach w przyrodzie, są dozwolone.

Naturalne pochodne produktu są dopuszczalne, jeśli  źródło dla tego produktu nie było wystarczające. Muszą być one produkowane na podstawie bardzo dokładnie zdefiniowanych procesów i z udowodnieniem  ich przyjazności dla środowiska.

Zapachy i smaki muszą odpowiadać  normom ISONorm9235. Również substancje pochodzące z produkcji opartej na naturalnych procesach (np. biotechnologicznych) są dozwolone.

Materiały syntetyczne z dokładnie określonym zastosowaniem. Aby zaoferować konsumentom organicznych i naturalnych kosmetyków mikrobiologiczną, nienaganną jakość, mogą zostać użyte bardzo dokładnie zdefiniowane środki konserwujące. To są

  • Kwas benzoesowy i jego sole
  • Kwas sorbinowy i jego sole
  • Kwas mrówkowy
  • Kwas salicylowy i jego sole
  • Kwas propionowy i jego sole
  • Alkohol benzylowy

Z czego świadomie rezygnuje się w kosmetykach organicznych i naturalnych?

  • Z grupy surowców niekompatybilnych z naturą, takich jak syntetyczne substancje zapachowe, silikony, produktów ropopochodne itd.
  • Radioaktywnych napromieniowań produktów, aby zmniejszyć zarazki mikroorganizmów
  • Ze szkodliwych dla natury opakowań  jak np. halogenowe tworzywa sztuczne

Inne przykłady:

 

Znak produktu organicznego (kosmetyk spełnia kryteria organizacji dla kosmetyków organicznych), przyznawany przez brytyjską organizację The Soil Association (http://www.soilassociation.org/).

 

Znak kosmetyku ekologicznego i/lub bio-kosmetyku (produkt spełnia kryteria  w zakresie składu i produkcji kosmetyków ekologicznych i bio-ksmetyków) przyznawany przez francuską organizację ECOCERT (http://www.ecocert.com/).

 

Znak kosmetyku naturalnego i/lub organicznego przyznawany przez organizację NaTru http://www.natrue.org/.

 

 

Źródła:

  • Tekst o ICADA pochodzi ze strony https://www.ecco-verde.pl/tematy/icada
  • Teskt o ECOLABEL oraz „CERTYFIKOWANY KOSMETYK NATURALNY” na podstawie informacji ze strony Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji (https://www.pcbc.gov.pl)